Mô tả
Cây Me Keo Cẩm Thạch ̣̣̣- Tên gọi khác Cây Tam Tài ( một số vườn gọi tên là Hồng Phụng Tài)
Cây me keo cẩm thạch là cây thân gỗ với các cành thân phân tán rộng, có độ che phủ cao, với sắc lá đặc biệt, bắt mắt , 1 chùm lá nhiều, lá non mới ra có màu hồng, sau đó chuyển dần qua trắng rồi qua màu cẩm thạch và cuối cùng là lá xanh. Với sự bắt mắt đó, cây me keo cẩm thạch được sử dụng làm cây kiểng trồng làm điểm nhấn cho sân vườn; cành cây có khả năng uốn dẻo tốt và cây có thể chống chịu nên thường được chọn làm dòng cây chơi bonsai.
Cây ra trái vào mùa hè, trái me keo – thịt trái có vị bùi, thơm và ngọt, thỉnh thoảng có những mắt keo bị chát, sẽ rất khó ăn.
Ngoài ra, cây me keo (Tên khác: cây Me Nước) có tác dụng điều trị một số bệnh, phần vỏ và rễ cây có một số hoạt chất có tác dụng giải nhiệt cơ thể tương đối hiệu quả và an toàn.
Công dụng Lá me keo điều trị tiểu đường
Theo Võ Văn Chi trong Từ điển cây thuốc Việt Nam, lá me keo được dùng để điều trị bệnh tiểu đường dưới dạng thuốc sắc (Liều dùng: 10g – 20 g mỗi ngày) .Trước đây, cây me keo rất phổ biến nên lá me keo thường được dùng tươi.
Thân cây me keo điều trị nhức mỏi
Theo kinh nghiệm dân gian, thân cây me keo có thể điều trị nhức mỏi cơ thể hiệu quả bằng cách ngâm rượu. Trước tiên, chọn những cây me keo đã có tuổi, thân to từ cổ tay trở lên hoặc có cành to (cây càng già càng tốt) rồi chặt lấy một phần thân cây, sau đó rửa sạch rồi đẽo (chặt) thành từng lát mỏng. Kế đến, cho những lát me keo đã chặt mỏng vào hũ và đổ rượu trắng vào sao cho rượu ngập tất cả các lát me keo rồi đậy kín, để khoảng một tháng thì bắt đầu sử dụng (ngày uống 1 lần, khoảng 1 ly nhỏ uống rượu và uống sau bữa ăn).
Một số nghiên cứu khác về cây me keo
Về hạt me keo: kết quả xét nghiệm và nghiên cứu cho thấy chiết xuất trong nước và chiết xuất methanolic của hạt me keo đều có khả năng chống oxy hóa, làm sạch các gốc tự do. Ngoài ra, bột làm từ hạt và chiết xuất ethanolic từ hạt me keo cũng có khả năng diệt nấm: chống lại mốc xám (Botrytis cinerea) và mốc xanh (Penicillium Digitatum) gây thối quả.
Về trái me keo: kết quả nghiên cứu trên chuột cho thấy chiết xuất từ trái me keo có khả năng chống oxy hóa và bảo vệ gan khỏi tác hại của cacbon tetraclorua (công thức hóa học: CCI4, gây ảnh hưởng tới hệ thần kinh trung ương và làm suy thoái gan, thận ở hàm lượng cao do hít phải, ăn hoặc hấp thụ qua da). Một nghiên cứu khác (trên chuột thí nghiệm) cũng cho thấy chiết xuất từ trái me keo có khả năng chống loét dạ dày tương đương với thuốc điều trị các rối loạn về dạ dày là Omeprazole.
Công dụng của rễ và vỏ cây me keo
Được biết, nước sắc từ rễ cây me keo (thái nhỏ, phơi khô) có công dụng điều trị bệnh sốt rét. Ngoài ra, nước sắc từ vỏ cây me keo (thái nhỏ, phơi khô) cũng được dùng để thanh nhiệt, lương huyết và điều trị sốt . Liều lượng: 10g – 20 g mỗi ngày.
Đặc biệt chú ý trước khi sử dụng thân vỏ cây me keo để điều trị.
Theo các tác giả công trình “Cây thuốc và động vật làm thuốc ở Việt Nam”, vỏ cây me keo mặc dù được dùng điều trị bệnh nhưng lại có độc nên còn được dùng để thuốc cá. Theo đó, cao khô chiết bằng cồn 50 độ từ vỏ thân cây me keo khá độc (liều lượng gây độc trên trên chuột bạch là 250 mg/ kg). Do đó, cần tham khảo thêm ý kiến của thầy thuốc khi dùng vỏ cây me keo để điều trị bệnh.
